OVER DIT RECEPTDe smaak zit tussen de bladeren
Carciofi alla romana is een Romeinse bereiding waarin artisjokken langzaam gaar stoven met kruiden, knoflook, olijfolie en water. Dat maakt ze anders dan carciofi alla giudia, waarbij artisjokken worden gefrituurd. Hier draait het om zachte harten en bladeren die tijdens het garen de geur van munt en knoflook opnemen. Het gerecht past bij een antipasto: eenvoudig opgediend, zodat de artisjok zelf en het stoofvocht de aandacht krijgen.
Verse artisjokken zijn in Nederland vooral goed verkrijgbaar in het voorjaar en de vroege zomer, al kan het aanbod per winkel en herkomst verschillen. Kies exemplaren die stevig aanvoelen en waarvan de bladeren niet slap of uitgedroogd zijn. Kleine artisjokken zijn vaak makkelijker gelijkmatig gaar te krijgen. In Rome wordt traditioneel ook de lokale variëteit romanesco gebruikt; die is niet overal te vinden. Gewone, stevige artisjokken zijn een praktische keuze voor thuis.
Het schoonmaken kost wat aandacht. De buitenste bladeren zijn taai, en de bovenste punten kunnen scherp zijn. Snijd de steel niet helemaal weg: een deel ervan is eetbaar zodra de harde buitenkant is verwijderd. Bij grotere artisjokken zit in het hart soms een vezelige ‘baard’; haal die eruit zodat het hart prettig eet. Wrijf de snijvlakken in met citroen of leg de schoongemaakte artisjokken kort in citroenwater. Zo verkleuren ze minder terwijl je de rest voorbereidt.
Vul de opengewerkte bladeren met fijngehakte munt, peterselie en knoflook. Munt geeft een frisse, licht peperige toon; peterselie maakt die milder en aardser. Verse munt is de beste keuze, maar als die niet voorhanden is, kun je wat extra peterselie gebruiken. Laat de knoflook niet in grote stukken zitten: fijngehakt verdeelt hij zich beter tussen de bladeren. De artisjokken staan tijdens het stoven rechtop in een pan met een passende deksel. Een laagje water en olijfolie houdt de bodem vochtig; zacht garen maakt de harten boterzacht zonder dat de bladeren uiteenvallen.
Serveer de artisjokken lauwwarm en schep het stoofvocht over de borden, zodat er iets is om brood in te dopen. Ze passen goed vóór pasta of een eenvoudige maaltijd met vis en groenten. Restjes kun je binnen twee uur laten afkoelen, afgedekt in de koelkast bewaren en binnen drie dagen eten. Warm ze rustig op in een pannetje met een scheutje water, tot ze door en door heet zijn.