Malse bloemkoolroosjes onder een lichte bechamelsaus, met een goudbruine laag Gruyère. Serveer deze gratin als vegetarisch hoofdgerecht met knapperig brood en een frisse salade.
Een bloemkoolgratin draait om het contrast tussen zachte groente en een dunne, goudbruine bovenlaag. Kook de roosjes daarom eerst beetgaar: in de oven garen ze nog verder, maar ze hoeven daar niet lang in te staan. Als ze al bij het afgieten uit elkaar vallen, wordt de gratin snel waterig en verliest hij zijn structuur. Snijd de roosjes ongeveer even groot, zodat ze in dezelfde tijd gaar worden.
Bechamel geeft de bloemkool een romige laag zonder dat het gerecht zwaar hoeft te worden. De verhouding van boter en bloem bindt de melk; laat het mengsel na het toevoegen van de melk zachtjes doorkoken tot de saus de achterkant van een lepel bedekt. Blijf regelmatig kloppen om klontjes te voorkomen. Laat de gekookte bloemkool goed uitlekken, want aanhangend kookwater verdunt de saus. Nootmuskaat en zwarte peper geven wat diepte zonder de milde smaak van de kool te overheersen.
Gruyère smelt goed en krijgt onder de grillende ovenwarmte een hartige, gebruinde korst. De kaas komt zowel in de saus als bovenop, zodat de smaak door de gratin heen zit en de bovenkant kleur krijgt. Gruyère is een Zwitserse kaas die vaak in Franse gratins wordt gebruikt. Geen Gruyère in huis? Comté is een passende vervanger; een jonge bergkaas werkt ook, al kan die iets milder smaken. Kies liever een kaas die goed smelt dan een heel droge, brokkelige kaas.
Bloemkool is in Nederland een groot deel van het jaar verkrijgbaar; de precieze lokale oogstperiode verschilt per seizoen en teelt. Kies een stevige krop met compacte roosjes en snijd eventuele kleine plekjes weg. Je kunt de bloemkool vooraf in roosjes verdelen, maar kook hem pas kort voor het gratineren. De bechamel is ook vooraf te maken: bewaar hem afgedekt in de koelkast en warm hem rustig op met een scheutje melk als hij stevig is geworden.
Zet de schaal direct uit de oven op tafel en geef er brood bij om de saus op te nemen. Een salade met een zure dressing zorgt voor frisheid naast de romige saus en kaas. Bewaar restjes na afkoelen binnen twee uur afgedekt in de koelkast en eet ze binnen twee dagen. Warm ze in een ovenschaal door en door op; een losse portie kan ook in de magnetron, tot die overal goed heet is.
Verwarm de oven voor op 220 °C. Vet een ovenschaal van ongeveer ำ liter in met 10 g boter.
Verdeel de bloemkool in roosjes van ongeveer gelijke grootte. Breng een ruime pan water met 2 tl zout aan de kook en kook de roosjes 5–7 minuten, tot ze beetgaar zijn.
Giet de bloemkool goed af en laat de roosjes enkele minuten uitdampen. Verdeel ze daarna over de ovenschaal.
Smelt 45 g boter in een steelpan op middelhoog vuur. Roer de bloem erdoor en laat het mengsel al roerend 1 minuut garen, zonder het bruin te laten worden.
Schenk de melk er geleidelijk bij terwijl je met een garde klopt. Breng de saus zachtjes aan de kook en laat 4–5 minuten rustig pruttelen, tot hij licht gebonden is.
Haal de pan van het vuur. Roer 60 g Gruyère, het zout, de nootmuskaat en de zwarte peper door de bechamel. Proef en verdeel de saus over de bloemkool.
Strooi de resterende 70 g Gruyère erover. Bak de gratin 12–15 minuten in de oven, tot de bovenkant goudbruin is en de saus langs de randen borrelt. Laat 5 minuten staan voor het serveren.
HoofdgerechtZoete maïs, een scheut room en een kneep limoen vormen een stevige soep met zowel zachte als hele maïskorrels. Krokante tortillareepjes, koriander en chiliolie geven elke kom frisheid, pit en bite.
HoofdgerechtEen stevige schaal met beetgare parelgort, zoete komijnwortel en goudbruin gebakken kikkererwten. De frisse saus van kruiden, citroen en tahin brengt alles samen; geroosterde sesam zorgt voor een lichte crunch.
BijgerechtGoudbruin geroosterde artisjokharten, een frisse dip met tahin en citroen en een krokant kruim van peterselie en brood: een eenvoudig voorgerecht om te delen.