OVER DIT RECEPTEen lak die de zalm laat spreken
Teriyaki verwijst naar een Japanse bereidingswijze waarbij ingrediënten worden gegrild of gebakken en met een glanzende saus worden gelakt. De naam wordt vaak verbonden aan de glans van de saus en de bereidingswijze; het is dus niet één vast recept. Sojasaus, mirin en sake vormen hier de basis, met een kleine hoeveelheid suiker voor een gelijkmatige glans. De saus hoort zoet-zout en hartig te zijn, maar niet zo dik of zoet dat hij de smaak van de zalm wegdrukt.
Zalm met huid is handig in de pan: de huid beschermt het visvlees en kan krokant bakken. Dep de filets goed droog en leg ze eerst met de huid naar beneden in de pan. Laat ze rustig bakken voordat je ze beweegt; zo krijgt de huid tijd om te kleuren en los te komen. De saus gaat pas op het einde bij de vis. Mirin en suiker kunnen snel donker worden, dus laat de saus kort inkoken en houd de pan in de gaten. Is de saus al glanzend en licht stroperig, dan is verder inkoken niet nodig.
Japanse kortkorrelige rijst wordt na het koken zacht en licht kleverig, waardoor hij prettig combineert met de saus. Spoel de rijst tot het water minder troebel is en laat hem na het koken afgedekt rusten. Til tijdens het koken het deksel niet op: de stoom helpt de korrels gelijkmatig garen. Gebruik bij voorkeur Japanse rijst of een andere kortkorrelige rijst; langkorrelige rijst wordt droger en geeft een ander resultaat. De broccoli is een frisse, eenvoudige groente erbij. Kort blancheren houdt de roosjes stevig en hun kleur helder.
Mirin is een zoete Japanse rijstwijn en sake een droge rijstwijn; beide zijn verkrijgbaar bij Aziatische winkels en veel grotere supermarkten. Als sake ontbreekt, kun je die vervangen door water, al wordt de saus dan iets minder complex. Vervang mirin niet één-op-één door gewone rijstazijn: die is zuur en niet zoet. Een beetje suiker in rijstazijn kan helpen als noodoplossing, maar mirin geeft een ronder resultaat. Tamari kan in plaats van sojasaus, met een vergelijkbaar hartig karakter.
Serveer de zalm direct, met de rijst en broccoli naast de vis zodat de huid niet in de saus zacht wordt. Schep eventueel wat van de overgebleven lak over de rijst. Restjes kun je afgedekt in de koelkast bewaren en goed door en door verhitten; de huid verliest daarbij wel zijn krokante textuur. Bewaar rijst na het koken snel gekoeld en zet die niet langdurig op kamertemperatuur.