OVER DIT RECEPTEen zachte saus met geurige specerijen
Opor ayam is een Javaans kipgerecht waarin specerijen en kokosmelk samen een milde, geurige saus vormen. De smaak is anders dan die van rendang: opor is niet bedoeld om pittig of droog gestoofd te zijn. De kip gaart rustig in een vloeibare saus die romig blijft, met koriander, knoflook, sjalot en aromatische wortels op de voorgrond. Recepten en voorkeuren verschillen per huishouden en streek; dit is een praktische versie met gangbare ingrediënten, geen aanspraak op één vaste uitvoering.
Kemirinoten, ook bekend als candlenuts, geven de boemboe body en helpen de saus voller aanvoelen. Rooster ze kort in een droge pan tot ze licht kleuren en geuren, maar laat ze niet donker worden. Maal ze daarna fijn met de sjalot, knoflook en specerijen. Gebruik gemalen koriander voor gemak, of maal hele korianderzaadjes vlak voor het koken. Verse laos heeft een frisse, harsachtige geur; als die niet verkrijgbaar is, werkt laos uit de vriezer ook goed. Gember is geen exacte vervanging, maar kan in een kleinere hoeveelheid een vergelijkbare warme toon geven.
Het rustig fruiten van de boemboe is belangrijk: zo worden de rauwe ui- en knoflooksmaak zachter en komen de specerijen vrij in de olie. Voeg daarna de kip toe en laat die zachtjes garen in kokosmelk en water. Houd het vocht tegen de kook aan; hard koken kan de saus laten schiften en maakt het lastiger de kip gelijkmatig mals te krijgen. Kippenbouten of drumsticks met bot blijven tijdens het stoven sappig. Gebruik je kipfilet, voeg die later toe en houd de gaartijd korter, want mager vlees droogt sneller uit.
Citroengras kneuzen voordat het de pan in gaat helpt de geur af te geven; haal de stengel en eventuele salambladeren voor het serveren uit de saus. Salamblad is verkrijgbaar bij toko’s en heeft een eigen aroma. Een laurierblad is een praktische, maar niet identieke vervanger. Gebruik bij voorkeur kokosmelk uit blik zonder toegevoegde suiker. Is de saus aan het einde te dun, laat haar dan enkele minuten zonder deksel zacht inkoken; roer geregeld zodat de bodem niet aanzet.
Serveer de opor met gestoomde witte rijst, die de zachte saus goed opneemt. Acar, een frisse ingelegde groente, past erbij omdat zuur en knapperigheid het romige karakter in balans brengen. Je kunt ook komkommer of fijngesneden rauwe groente apart serveren, maar houd de kip en saus centraal. Bewaar restjes binnen twee uur gekoeld in een afgesloten bak en gebruik ze binnen twee dagen. Warm ze op laag vuur al roerend door en voeg een scheutje water toe als de saus na het koelen dik is geworden; verhit de kip volledig door.