OVER DIT RECEPTZacht van binnen, kleur aan de snijkant
Prei heeft van zichzelf een milde, lichtzoete smaak. Door de helften eerst afgedekt in de oven te garen, worden de bladeren mals zonder dat de buitenkant uitdroogt. Daarna krijgen de snijkanten in een hete pan kleur. Die twee stappen leveren meer contrast op dan alleen koken of roosteren: de binnenkant blijft zacht, terwijl de aangebakken kant een hartiger, geroosterd aroma krijgt. Laat de prei na het wassen goed uitlekken; achtergebleven water maakt bakken lastiger.
Prei is in Nederland vooral ruim verkrijgbaar in de koelere maanden, maar is het hele jaar door te vinden. Kies stevige stelen met frisse, niet-slappe bladeren. Snijd de stelen in de lengte door en spoel tussen de lagen goed af, want daar kan zand blijven zitten. Houd bij het snijden het worteleinde grotendeels intact: dat helpt de halve preien bij elkaar te houden tijdens het garen en omdraaien. De oven maakt ze mals; de hete pan is alleen bedoeld voor kleur, niet om ze opnieuw helemaal gaar te bakken.
Dijonmosterd bindt de wittewijnazijn en olie tot een vinaigrette die aan de prei blijft hangen. De zuurheid snijdt door de zachte, zoete smaak van de groente, terwijl de mosterd voor pit zorgt. Proef de dressing voordat je hem over het gerecht verdeelt: mosterdmerken verschillen in scherpte en zoutigheid. Is de azijn erg scherp, voeg dan een klein scheutje olie toe; houd de dressing wel fris genoeg om de prei tegenwicht te geven. Wittewijnazijn kan worden vervangen door milde ciderazijn. Grove mosterd kan ook, maar geeft een korreligere dressing.
Hazelnoten brengen een warme, geroosterde smaak en een duidelijke beet. Rooster ze rustig in een droge pan en blijf erbij; zodra ze geuren, kunnen ze snel te donker worden. De linzen geven een hartiger, krokant accent en maken het bord steviger. Gebruik gare linzen uit blik of pot en droog ze zorgvuldig af voordat ze de pan in gaan. Ze worden niet allemaal even knapperig, maar krijgen wel een geroosterd randje. Geen hazelnoten in huis? Geroosterde zonnebloempitten zijn een praktische vervanger, al is hun smaak milder.
Serveer dit gerecht als bijgerecht bij gebakken vis, kip of een hartige groentetaart; met brood en een groene salade kan het ook een lichte lunch zijn. Schep de vinaigrette over de prei en voeg de linzen en noten pas op het laatst toe, zodat hun textuur behouden blijft. Bewaar eventuele restjes afgedekt in de koelkast en eet ze binnen drie dagen. De linzen worden daarin zacht; houd ze apart als je ze krokant wilt houden.