In deze Indonesische sayur lodeh krijgt pompoen de hoofdrol: grote stukken garen in een geurige saus van kokosmelk, knoflook, sjalot, laos en milde chili. Serveer als groentebijgerecht met rijst.
Sayur lodeh is een Indonesisch groentegerecht met kokosmelk, maar er bestaat niet één vaste samenstelling. De groenten, kruiden en pittigheid verschillen per streek en huishouden. Pompoen past goed in de zachte, romige saus: hij neemt de geur van knoflook, sjalot en laos op, terwijl zijn lichtzoete smaak de chili afrondt. Dit is een eenvoudige versie waarin de pompoen centraal staat, zonder extra groenten die de saus of de structuur overnemen.
Snijd de pompoen in stukken van ongeveer 3 centimeter. Kleine blokjes worden sneller gaar en vallen eerder uiteen; royale stukken houden hun vorm terwijl de binnenkant zacht wordt. Gebruik een stevige pompoen zoals flespompoen of een andere oranje winterpompoen. In Nederland zijn winterpompoenen vooral in de herfst en winter volop verkrijgbaar, maar ze zijn doorgaans langer te bewaren dan zachte zomerproducten. Schil de pompoen als de schil taai is; bij sommige soorten kan die na het garen zacht genoeg zijn om mee te eten.
Laos, ook galangal genoemd, geeft een frisse, citrusachtige en licht peperige geur die anders is dan gember. Kneus de plakjes zodat hun aroma vrijkomt en haal ze voor het serveren eventueel uit de pan; ze blijven stevig en zijn niet bedoeld als hapje. Verse rode chili zonder zaadjes geeft een milde warmte. Gebruik wat meer voor een pittiger resultaat, of laat de chili weg als je een zachte saus wilt. Is verse laos niet verkrijgbaar, gebruik dan een kleinere hoeveelheid gember als praktische vervanging, met de kanttekening dat de smaak anders wordt.
Bak de aromaten eerst kort in olie. Zo worden de sjalot en knoflook geurig voordat de kokosmelk erbij gaat. Laat de pompoen daarna rustig garen in een mengsel van kokosmelk en water. Een felle kook voorkomt niet dat de pompoen gaart, maar maakt het lastiger om de saus gelijkmatig te houden en kan de stukken sneller beschadigen wanneer je roert. Schep daarom voorzichtig en controleer met de punt van een mes: die moet gemakkelijk in de pompoen glijden, terwijl de stukken nog stevig blijven.
De saus hoort de pompoen te omhullen, niet te verbergen. Is ze na het garen te dun, laat haar dan kort zonder deksel zacht inkoken; is ze juist erg dik, roer er een scheut water door. Serveer de sayur lodeh warm als groentebijgerecht met gestoomde rijst, bijvoorbeeld naast andere Indonesische gerechten. Bewaar restjes binnen twee uur afgedekt in de koelkast en eet ze binnen drie dagen; warm ze op laag vuur door en roer voorzichtig, zodat de pompoen heel blijft.
Snijd de sjalotten, knoflook en chili. Schil de pompoen indien nodig en snijd hem in royale stukken. Kneus de plakjes laos met de zijkant van een mes.
Verhit de olie in een ruime pan op middelhoog vuur. Bak de sjalot 2 minuten tot die zacht wordt. Voeg knoflook, chili en laos toe en bak 1 minuut mee, zonder de knoflook bruin te laten worden.
Doe de pompoen, kokosmelk, het water en het zout in de pan. Breng rustig tegen de kook aan en zet het vuur laag.
Laat 12–18 minuten zachtjes garen, afhankelijk van de pompoensoort en de grootte van de stukken. Schep af en toe voorzichtig om. De pompoen is klaar als een mes er gemakkelijk in gaat, maar de stukken nog heel zijn.
Proef de saus en voeg zo nodig wat zout toe. Is de saus dun, laat haar dan enkele minuten zonder deksel zacht inkoken. Haal de laos eruit als je dat prettig vindt en serveer warm, bijvoorbeeld met rijst.
HoofdgerechtZoete maïs, een scheut room en een kneep limoen vormen een stevige soep met zowel zachte als hele maïskorrels. Krokante tortillareepjes, koriander en chiliolie geven elke kom frisheid, pit en bite.
HoofdgerechtEen stevige schaal met beetgare parelgort, zoete komijnwortel en goudbruin gebakken kikkererwten. De frisse saus van kruiden, citroen en tahin brengt alles samen; geroosterde sesam zorgt voor een lichte crunch.
BijgerechtGoudbruin geroosterde artisjokharten, een frisse dip met tahin en citroen en een krokant kruim van peterselie en brood: een eenvoudig voorgerecht om te delen.